Kopa
Liczba
To jest
60
1 kopa (kopa)
- Okres: od XIV w.
- Obszar: ziemie polskie
- Towar: snopy, jaja, raki, żerdzie, klepki
Wartości
| Wartość | To jest | Okres | Zastosowanie |
|---|---|---|---|
| kopa | 60 | od XIV w. | snopy, jaja, raki, żerdzie, klepki · ziemie polskie |
| kopa piętnaSłownik miar w bazie „Kobiecy dwór szlachecki” Uniwersytetu Komisji Edukacji Narodowej podaje, że kopa liczyła zwykle 60 sztuk, a czasem 50 – wtedy nazywano ją kopą piętną. | 50 | XVII–XIX w. | ziemie polskie |
| kopa chłopskaObejmowała 64, a czasem nawet 80 sztuk. Wartości 100 sztuk, spotykanej w zestawieniach internetowych, nie potwierdza żadne z użytych tu źródeł. | 64–80 | XVII–XIX w. | wieś |
Do czego używano tej miary
Kopa liczy sześćdziesiąt sztuk i wywodzi się z rachunku pieniężnego: gdy z grzywny srebra bito 60 groszy, zaczęto liczyć nie na grzywny, lecz na kopy, i sposób ten trwał około trzech wieków.
Sto kop groszy znaczyło sto grzywien, choć liczba monet mogła być inna, bo kopa odpowiadała wadze grzywny przy określonej próbie srebra.
Słowa używano też ogólnie w znaczeniu pieniędzy i majątku, stąd przysłowia „kopa kopę rodzi” i „lepsza cnota niż kopa”.
Gloger wymienia, co liczono na kopy jeszcze na przełomie XIX i XX w.: jaja, snopy, lata, żerdzie, klepki i raki – stąd powiedzenie „kopę lat”.
Na Litwie i Rusi kopą nazywano również zgromadzenie gminne zwoływane dla wykrycia sprawcy przestępstwa, co jest zupełnie innym znaczeniem tego słowa.
W systemie miar
1 kopa = 60 sztuk = 4 mendle = 5 tuzinów