Ons
Massa · Ook wel: once
Komt overeen met
30,88 g
1 ons (Amsterdams ons)
Andersom: 1 kg is 32,3827 onsen.
- Periode: tot 1820
- Streek: Amsterdam
Waarden
| Waarde | Komt overeen met | Periode | Gebruik |
|---|---|---|---|
| Amsterdams ons | 30,88 g | tot 1820 | Amsterdam |
| trooisch onsEen zestiende van het trooise pond van 492,168 g. Acht trooise ons maken een mark; dit ons hoort dus bij de mark en niet bij het Amsterdamse pond. | 30,76 g | tot 1820 | goud, zilver en munt · heel Nederland |
| Nederlands ons | 100 g | 1820–1870 | heel Nederland |
| ons in de spreektaalGeen wettelijke eenheid sinds de ijkwet van 1937, maar de waarde van 100 g uit 1820 is ongewijzigd blijven bestaan. | 100 g | vanaf 1870 | heel Nederland |
Waarvoor de maat werd gebruikt
Het ons was het zestiende deel van het pond en woog daarmee voor 1820 ongeveer 31 g, een tiende van wat het nu is.
In het Nederlands metriek stelsel kreeg de hectogram de naam ons, dus precies 100 g.
Anders dan bij de el en de mijl is die metrieke waarde blijven hangen: aan de toonbank betekent een ons nog altijd 100 g.
Officieel is het ons sinds de ijkwet van 1937 geen eenheid meer, en op etiketten en weegschalen staat gram.
In het stelsel
16 Amsterdamse ons = 1 Amsterdams pond; 1 ons = 2 lood. 16 trooise ons = 1 trooisch pond, 8 trooise ons = 1 mark. Van 1820 tot 1870: 10 ons = 1 pond van 1 kg.
Bronnen
- Digitaal Wetenschapshistorisch Centrum (KNAW), ‘Historische eenheden’
- Koninklijk Besluit van 29 maart 1817 houdende de Nederlandsche benamingen der maten en gewigten, Staatsblad 1817, nr. 15
- Ons (massa): oude waarde, metrieke waarde en huidig gebruik