Przelicznik jednostek: częstotliwość

O jednostkach

• Herce (Hz) – Herc to spójna jednostka częstotliwości w układzie SI, jedno drganie na sekundę, a nazwę przyjęła Generalna Konferencja Miar w 1960 r. Jednostka jest legalna w całej Unii i służy sieci elektrycznej, radiu, dźwiękowi, taktowaniu i częstotliwości odświeżania ekranu. Definicję sekundy wyraża się w hercach: częstotliwość cezu to dokładnie 9 192 631 770 herców. Pułapką jest rodzaj zjawiska. Herca wolno używać tylko do zjawisk okresowych; zdarzenia losowe na sekundę, jak rozpad promieniotwórczy, mierzy się w bekerelach.
• Kiloherce (kHz) – Kiloherc to 1000 herców, bo przedrostek kilo oznacza 10³, i jako dziesiętna wielokrotność herca jest jednostką legalną w całej Unii. Jednostka należy do dźwięku i radia: częstotliwości próbkowania w cyfrowym audio podaje się w kilohercach, podobnie jak zakres fal średnich. Pułapką jest sam zapis – małe k i wielkie H, czyli kHz, nigdy „KHz”. Druga to kiloherc wobec kilobitów na sekundę: w dawnych modemach brzmiały podobnie, ale mierzą co innego, drgania wobec danych.
• Megaherce (MHz) – Megaherc to milion herców. Jednostka mierzy radio FM, sieci komórkowe, starsze procesory i szyny pamięci, a w całej Unii jest legalna jako dziesiętna wielokrotność herca. Pułapką jest mieszanie częstotliwości z ilością danych: megaherce liczą drgania na sekundę, a megabity na sekundę liczą bity. Router nadający na 2,4 gigaherca nie wysyła 2,4 miliarda bitów na sekundę – liczba opisuje falę nośną, nie prędkość. Zapis to MHz, z wielkim M i wielkim H.
• Gigaherce (GHz) – Gigaherc to miliard herców. W tej jednostce podaje się taktowanie procesorów, wi-fi na 2,4 i 5 gigahercach, 5G, radary i łączność satelitarną. Jeden okres sygnału o częstotliwości gigaherca trwa dokładnie tyle, ile światło potrzebuje na około 30 centymetrów, bo prędkość światła to dokładnie 299 792 458 metrów na sekundę – i dlatego długości ścieżek zaczynają mieć znaczenie na płytkach. Pułapką jest czytanie taktowania jako wydajności: dwa procesory o tej samej liczbie gigaherców mogą różnić się znacznie.
• Obroty na minutę (obr/min) – Obroty na minutę to częstotliwość obrotowa: jeden obrót na minutę to dokładnie jedna sześćdziesiąta herca, bo minuta ma dokładnie 60 sekund. Miara służy prędkości obrotowej silników, dyskom twardym, wirowaniu pralek i obrabiarkom. Standardowego oznaczenia „rpm” nie ma – amerykański NIST pisze r/min, a unijna dokumentacja homologacyjna min⁻¹. Punkt odniesienia: 3000 obrotów na minutę to dokładnie 50 herców. Pułapką jest prędkość kątowa, którą podaje się w radianach na sekundę i która jest 2π razy większa od częstotliwości obrotowej.